10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabı cevapları her sınıf ve düzeyden öğrencilerin ödevlerine yardımcı olması için paylaşıyoruz. 2019 2020 Eğitim öğretim yılı için okullarda okutulan 10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabı etkinlik cevapları için bu sayfayı baştan sona inceleyebilirsiniz. Daha iyi anlamanız için her bir etkinliği ayrı ayrı çözümledik. Eklenmesini ve düzeltilmesini istediğin yerler olursa yorum kısmından yazmayı unutmayın.

Sayfanın Cevapları:

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Bakallık Cevapları

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Meb Yayınları 6. Ünite Tiyatro  Sayfa 216, 217, 218, 219, 220, 221, 222, 223 Bakallık Metni Etkinlik Soruları ve Cevapları

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 216 Cevabı

1. Çevrenizdeki insanlarla iletişiminizde yanlış anlaşılmayı engellemek için neler yapılabilir?

• Cevap: Bazen iletişim kurarken çevremizdeki insanlarla iletişiminizde birtakım yanlış anlaşılmalar yaşarız. Bu yanlış anlamaları engellemek için kişiler arası iletişimimizde yaptığımız yanlış davranışlara dikkat etmeliyiz. Öncelikle karşı tarafla iletişime geçmeden önce anlatmak istediğimiz şeyi düşünerek mesajımızı karşı tarafa açık ve net olarak ifade etmeliyiz. Düşüncelerimizi karşı tarafa anlatırken beden dilimiz de çok önemlidir. Bu yüzden yüz ifademize de dikkat etmeliyiz. Karşı tarafı suçlayıcı ifadelerden de kaçınmalıyız. İletişimin en önemli unsurlarından biri de dinlemektir. Mutlaka karşı tarafa da söz hakkı vermeliyiz. Belki anlatmak istediklerimizi tam olarak anlatamamış olabiliriz. Bu yüzden karşı taraf söylediklerimizi anlamamış olabilir. İletişim de bunlara dikkat ettiğimiz takdirde çevredeki insanlarla iletişimimizdeki yanlış anlaşılmayı büyük oranda engellemiş oluruz.

2. Güldürü ağırlıklı tiyatroları izlemekten hoşlanır mısınız? Niçin?

• Cevap: Geleneksel Türk tiyatrosunun başlıca güldürü öğeleri genellikle; abartılı tavırlar, doğaçlama espriler, belli bir tiplemenin taklidinin yapılması, yanlış anlaşılmalar, söz kavgaları ve değişik yörelere özgü şive ve ağız taklitleridir. Doğaçlamaya dayanan bu tiyatronun temel öğesi güldürüdür. Gülmeyi seven herkesin seveceği bir sosyal faaliyettir güldürü ağırlıklı tiyatrolar. Ben de hem zamanımı iyi değerlendirmek için hem de bana mutluluk, keyif verdiği kendimi iyi hissettirdiği için güldürü ağırlıklı tiyatroları izlemekten hoşlanıyorum.

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 222 Cevabı

1. KARAGÖZ: Sıkarlar, sıkarlar, sıkarlar… Misafirler dişlerini sıkarlar.
HACİVAT: Canım, neden?
KARAGÖZ: Birisi başlasın da, sonra biz başlayalım diyerekten.
Metinden alınan yukarıdaki karşılıklı konuşmada altı çizili deyimin anlamını metnin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizi TDK’nin Türkçe Sözlük’ünden kontrol ediniz.

• Cevap: Dişlerini sıkma:  darlığa, sıkıntıya dayanmak, katlanmak

2. Hacivat ve Karagöz hangi özellikleriyle metne konu edilmiştir?

• Cevap: Hacivat bilgili, okumuş görgülü kendini geliştirmiş çelebi bir tipi sembolize eder. Karagöz ise okumamış, kelimeleri yanlış anlayan ve anlamadığı yerde kaba söze baş vuran birini simgeler.

3. Hacivat ve Karagöz, birbirlerine sordukları bilmecelerin cevabını bilemediklerinde nasıl davranırlar?

• Cevap: Şaşırırlar, birbirlerine yanlış anlamayı ortadan kaldırmak için açıklamalar yaparlar.

4. Metinde halk edebiyatı sözlü ürünlerinden olan bilmecelerin kullanılması, metnin içeriğini nasıl etkilemiştir?

• Cevap: Metni ilgi çekici hale getirmiştir. Bunun yanında Karagöz oyununun bilgilendirici ve eğitici yönünün de ortaya çıkmasını sağlar.

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 223 Cevabı

5. Okuduğunuz metinde temel çatışmayı belirleyerek temayı söyleyiniz.

• Cevap: Temel çatışma Hacivat’ın söylediklerini Karagöz’ün yanlış anlaması ve ortaya komik durum ve yorumların çıkmasıdır.

6. Metnin dil ve anlatım özellikleriyle ilgili neler söyleyebilirsiniz?

• Cevap: Metin diyaloglar ile yazılmış başında ve sonunda ise metinle ilgili açıklayıcı bilgilere yer verilmiştir.

7. Metinden hareketle dönemin sosyal ve kültürel hayatıyla ilgili çıkarımlarda bulununuz.

• Cevap: Metinde o dönemlerdeki sosyal yaşam ile ilgili bilgilere sahip oluruz. Mesela Beyazıt Kazanlariçi denen yerde ne tür iş uğraşlarının olduğunu öğreniriz. Bunun yanında günlük yaşamda kullanılan ata sözleri ve deyimleri de yine metinden çıkarabiliriz.

8. Metinde güldürü ögesi nelerle sağlanmıştır? Metinden örnekler veriniz.

• Cevap: Güldürü öğesi yanlış anlamalar ve kelimelerin farklı telaffuzu ile sağlanmaktadır.

9. Okuduğunuz metin, Bakkallık adlı Karagöz oyununun hangi bölümünden alınmış olabilir? Nedenleriyle açıklayınız.

• Cevap: Bence giriş kısmından alınmıştır. Çünkü girişte bir semai okunmuş ve Hacivat perdeye çıkmıştır. Genelde oyunun başında bu sahneyle karşılaşırız.

10. Karagöz oyununun günümüzdeki hangi sanat dallarına kaynaklık ettiğini düşünüyorsunuz? Örneklerle açıklayınız.

• Cevap: Günümüzdeki kuklacılık ve tiyatro sanatlarına öncülük ettiğini düşünüyorum. Kuklacılık sanatıyla doğrudan bağlantısı varken gösteriye dayalı olan modern tiyatrodan farkı tiyatroda canlı kahramanların rol yapmalarıdır.

1. Geleneksel tiyatronun eğlence kültürümüzdeki yerini, Osmanlı toplumunda bir arada yaşama kültürünü, isimler ve karakterler arasındaki ilişkiyi araştırınız.

• Cevap:
• 1- Osmanlı toplumundan bugüne dek insanları bir araya getirme , sosyalleştirme konusunda büyük katkıları olmuştur.
• 2- Geçmişten günümüze dek isimlerin yaşatılmasında , sözlü tarihin gelişmesinde katkısı olmuştur.

  3- Mahalle yaşayışı , esnaf toplantısı , evlenme törenleri gibi bölümlerde eğlence kültürünün yaşatılmasında geleneksel tiyatrolarımız önemli bir yer bulmuştur.

  4- Kukla oyunu çocuk genç fark etmeden orta yaş grubuna hitap eden günümüzde halen bazı kesimlerde aktif olan geleneksel Türk tiyatrosu rollerinden biridir.

  5- Meddahlık , günümüzde özellikle güldürü amaçlı düzenlenen stand-up tiyatro oyunlarına dönüşmüştür , insanlar eğlence amaçlı bu tür tiyatroları izlemeye gitmektedir.

  6- Karagöz – Hacivat oyunları eğlence sektöründe panayırlar , festivaller , tiyatrolar , kermes gibi özel günlerde halkı eğlendirme amaçlı olarak aktif olarak kullanılmaktadır.

  7- Orta oyunları , birçok bakımdan karagöz- hacivat oyununa benzeyen yalnız canlı insanlarla hayata geçirilen orta oyunları eğlence sektöründe kültürümüzde yer edinmiş insanlar tarafından oldukça tercih edilen tiyatro türü olmuştur.

  8-Geleneksel türk tiyatrolarına özgü değişik şive ve ağız taklitleri insanları her zaman güldürmeyi başarmıştır.

2. Meddah hakkında bilgi toplayınız. Genel Ağ’dan bir meddah ve stand-up gösterisi bularak izleyiniz. Aralarındaki farkları belirleyip sınıfta paylaşınız.

• Cevap: Methedici (övücü), taklitler yapıp hoş öyküler anlatarak halkı eğlendiren sanatçıya meddahdenir. Türk halk zekâsının ve halkın, olayları karikatürize etme gücünün büyük sanatlarından biri olan meddahlık, yüzyıllar boyu yaşamış, Türk halkı arasında çok ilgi görmüştür. Meddahlık için tek adamlı tiyatro diyebiliriz. Meddah, tiyatronun bütün kişilerini varlığında birleştiren bir aktördür. Yüksekçe bir yerde oturarak bir öyküyü başından sonuna kadar, canlandırdığı kişileri ağız özelliklerine göre konuşturarak anlatır. Perdesi, sahnesi, elbiseleri, dekoru, kişileri bulunmayan bu tiyatronun her şeyi meddah denilen o tek adamın zekâsına, bilgisine, söz söylemedeki başarısına bağlıdır.

9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabı cevapları her sınıf ve düzeyden öğrencilerin ödevlerine yardımcı olması için paylaşıyoruz. 2019 2020 Eğitim öğretim yılı için okullarda okutulan 9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabı etkinlik cevapları için bu sayfayı baştan sona inceleyebilirsiniz. Daha iyi anlamanız için her bir etkinliği ayrı ayrı çözümledik. Eklenmesini ve düzeltilmesini istediğin yerler olursa yorum kısmından yazmayı unutmayın.

Sayfanın Cevapları:

9. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Biyografi Otobiyografi Dil Bilgisi Cevapları

9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Meb Yayınları 7. Ünite Biyografi Otobiyografi Sayfa 217 Dil Bilgisi Metni Etkinlik Soruları ve Cevapları

9. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 217 Cevabı

Metni Anlama ve Çözümleme

1. Enverî adlı metnin tür özelliklerini belirleyiniz.

• Cevap:  Enveri adlı metin günümüzdeki karşılığı biyografi olan  tezkire türünün özelliklerini taşımaktadır. Metin Enveri adındaki şairin hayatı hakkında bilgi vermektedir.

2. Tezkire türünün oluşumunda sözlü ve yazılı kültürün, toplumsal değişmelerin etkilerini belirleyiniz.

• Cevap: Tezkire türünün doğuşu din birliği üzerine kurulan büyük uygarlıklar içlerine aldıkları farklı kültürleri az çok birbirine benzeyen bir yapıya büründürürler. Bu anlamda onların edebî gelenekleri de büyük ölçüde birbirine benzer. İslam tarihçilerinin Hz. Peygamberin hayat ve hadislerine dair yaptığı çalışmalar biyografinin bir bilim dalı olarak İslam dünyasında çok önemli bir yer edinmesini sağlamıştır. Arap edebiyatındaki biyografik çalışmalar, tabakat kitaplarında toplanmaktaydı. İşte, tezkire türünün kökeni bu kitaplara dayandırılabilir. İslam tarihinin ilerleyen dönemlerinde bilgin ve hadis uzmanlarının siyasi tarih alanındaki yerini bir süre sonra resmî görevliler almaya başlayınca, biyografi alanı serbest tarihçilere kalmıştır

3. Metinde yazara özgü dil ve anlatım özelliklerini belirleyiniz.

• Cevap: Metinde Arapça ve Farsça kelime ve tamlamalarla yüklü günümüze göre çok ağır bir dil kullanılmıştır. 

4. Metinde yazar, söz konusu şairi tanıtırken hangi edebî sanatlardan yararlanmıştır?

• Cevap: 
  “Ateşbazlık sanatında bir parça yanar od imiş” ifadesinde od’a (ateşe) benzetme yapılmıştır.
  “şûh-tab’-ı nedîm ü zarîf ve yâr-ı latîf” birbiriyle ilişkili ifadeler olduğu için tenasüp sanatından yararlanmış denilebilir.

5. Enverî adlı metni Cenevre adlı metinle tür, biçim, içerik, dil ve üslup bakımından karşılaştırınız.

• Cevap: 
  TÜR: Enveri tezkire, Cenevre otobiyografidir.
  BİÇİM: Her ikisi de düzyazıı biçiminde yazılmıştır.
  İÇERİK: Enveri adlı metinde Enveri’nin hayatı anlatılmış, Cenevre adlı metinde ise yazar kendi hayatını anlatmıştır.
  DİL VE ÜSLUP: Enveri adlı metinde  Arapça ve Farsça kelime ve tamlamalarla yüklü günümüze göre çok ağır bir dil kullanılmıştır.  Cenevre adlı metinde ise sade ve yalın bir kullanılmıştır.

Dil Bilgisi

1. Aşağıdaki parçada fiileri bularak bunların parçadaki işlevlerini belirleyiniz.

İsviçre’nin kışı başka, yazı başka güzel. Kışın, bembeyaz gıcır gıcır bir kar dünyayı kaplamış; yazın her tarafta alabildiğine yemyeşil otlar, rengârenk çiçekler fışkırır, Leman gölü ise yaz kış mavi ile yeşil arası. Kışın kaygan olur yamaçlar, tepelerden göle doğru tahta kızaklarla hızlı inişler yapılır, karlarda yuvarlanılır.
Babam Cenevre’ye dönüp uzunca kalışlarında, bilhassa yazın yandan çarklı beyaz bir vapurla, Lozan’a, Montrö’ye gidilir, büyük otel “tatili”yapılırdı.

• Cevap: 
  Şair ve yazar. (“ve” bağlacı)
  Hikâyelerinin bir bölümünde Cevad Sadık ve İrfan Kudret imzalarını da kullandı. (“ve”, “da” bağlacı)

  Ortaöğrenimini, İstanbul’da Saint-Joseph Lisesinde dört yıl okuduktan sonra

  sınavla (ile edatı)

  Sonra yükseköğrenimini tamamlamak için Paris’e (1938) gittiyse de İkinci Dünya Savaşı’nın başlaması üzerine Türkiye’ye dönmek (1940) zorunda kaldı. Oktay Rifat ile birlikte (“ve” bağlaç; “ile” edat)

  1944’ten itibaren Ankara’da Anadolu Ajansı, Toprak Mahsulleri Ofisi, Çalışma Bakanlığı ve MEB

  Tercüme Bürosunda çevirmen olarak çalıştı. (…den itibaren: edat, “ve” bağlaç)

  Türkiye’de sonuç vermeyen tedavisini sürdürmek için 6 Eylül 1956’da götürüldüğü Viyana’da bir ay kadar yaşayabildi. (“için” “kadar”→ edat)

  Şiirleri dışında şiir çevirileri ve önemli sayıda hikâyesi de vardır. (“ve”, “de” bağlaç)

  Geniş bir okuyucu kitlesi de, onu bu yüzden tanır ve sever. (“de”, “ve” bağlaç)

2. “Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına virgül konur.” Cenevre adlı metinde bu kurala uygun örnekler bulunuz.

• Cevap:  “…anamın kardeşi Cevat Beyler, aşçı, dadı ve hizmetçiler ile beraber Cenevre’ye yerleşmişler.”
  
  “Hele kocaman tablolar, İsviçre’den o görüntüler…”
  “İstanbul’dan getirilmiş tespihler, Beykozlar, Dolmabahçe Sarayı’na benzer gümüş bir reçel takımı, bektaşitaşı, Celal Paşa’nın, Abidin Paşa’nın büyük boy bir yağlıboya resmi.”

3. Cenevre adlı metinde günümüz yazım kurallarına uymayan kullanımları tespit ederek bu durumun nedenini açıklayınız.

• Cevap:  “Samise benim kadar çukulatalı pasta meraklısı.” cümlesinde çukulata günümüz yazım kurallarına uymamaktadır.